Metro số 1 Bến Thành – Suối Tiên: Ghi lại sự chuyển mình của đô thị TP.HCM qua Nhiếp ảnh Kiến trúc

Giữa những tuyến đường đông đúc, những tòa nhà cao tầng và dòng sông Sài Gòn, đoàn tàu Metro số 1 xuất hiện như một đường nét mới trong cấu trúc đô thị.
Qua bộ ảnh của Kame Asia, công trình đường sắt đô thị đầu tiên của TP.HCM được ghi lại không chỉ ở hình dáng Kiến trúc, mà còn trong mối quan hệ với cảnh quan và nhịp sống thành phố. 

Metro số 1 – Dấu mốc trong lịch sử phát triển hạ tầng TP.HCM

Ngày 22/12/2024, tuyến Metro số 1 Bến Thành – Suối Tiên chính thức đi vào khai thác thương mại, đánh dấu sự xuất hiện của hệ thống đường sắt đô thị đầu tiên tại TP.HCM.

Với chiều dài 19,7 km, gồm 3 nhà ga ngầm và 11 nhà ga trên cao, tuyến đường sắt kết nối khu vực trung tâm Bến Thành với cửa ngõ phía Đông thành phố.

Công trình do Ban Quản lý Đường sắt đô thị TP.HCM (MAUR) làm chủ đầu tư.

Nhưng ý nghĩa của Metro số 1 không chỉ nằm ở chiều dài tuyến đường hay năng lực vận chuyển hành khách.

Sự xuất hiện của tuyến metro mở ra một phương thức di chuyển mới, đồng thời đặt nền móng cho quá trình tổ chức lại không gian giao thông, phát triển đô thị gắn với hệ thống vận tải công cộng khối lượng lớn.

Đó cũng là lý do Kame lựa chọn ghi lại công trình này bằng Nhiếp ảnh Kiến trúc và hạ tầng đô thị.

Khi một tuyến đường sắt trở thành một phần của Kiến trúc đô thị

Nhìn từ trên cao, Metro số 1 hiện lên như một đường dẫn liên tục xuyên qua nhiều lớp không gian của TP.HCM.

Có những đoạn tuyến chạy song song với các trục đường giao thông lớn.

Có những đoạn vượt qua sông, rạch, len giữa những khu dân cư lâu đời và các khu đô thị cao tầng đang phát triển.

Tại khu vực cầu Sài Gòn, đoàn tàu di chuyển trên tuyến đường sắt trên cao, song hành với dòng phương tiện đường bộ và dòng chảy của con sông phía dưới.

Ở khu vực Văn Thánh và Tân Cảng, tuyến metro trở thành một thành phần mới trong cảnh quan Kiến trúc, nơi những công trình cao tầng, không gian cây xanh và hạ tầng giao thông cùng hiện diện trong một khung hình.

Sự kết hợp ấy tạo nên một hình ảnh đô thị đặc trưng: một thành phố đang phát triển theo chiều cao, đồng thời mở rộng khả năng kết nối bằng hệ thống giao thông công cộng hiện đại.

Thông qua Nhiếp ảnh, tuyến metro không còn được nhìn nhận như một công trình kỹ thuật độc lập, mà trở thành một phần trong tổng thể kiến trúc và cảnh quan đô thị.

 

Nhiếp ảnh công trình & hạ tầng – Ghi lại Kiến trúc trong chuyển động

Khác với các công trình kiến trúc tĩnh, đường sắt đô thị là một hệ thống luôn vận động.

Để ghi lại Metro số 1, Kame tiếp cận công trình từ nhiều góc nhìn và thời điểm khác nhau.

Từ trên cao, hình ảnh đoàn tàu cho thấy hướng tuyến, vị trí của công trình trong mạng lưới giao thông và mối liên hệ với những khu vực đô thị xung quanh.

Ở góc nhìn gần, những đường ray, kết cấu cầu cạn, mái nhà ga và thân tàu tạo nên nhịp điệu của hình khối, vật liệu và đường nét kiến trúc.

Trong ánh sáng buổi sáng, các bề mặt kim loại và bê tông hiện lên rõ ràng giữa những mảng xanh của thành phố.

Khi hoàng hôn buông xuống, đoàn tàu đi qua những cây cầu, những dãy nhà cao tầng và dòng sông phản chiếu ánh sáng cuối ngày.

Và khi thành phố lên đèn, hệ thống giao thông ấy tiếp tục vận hành giữa một không gian đô thị mang diện mạo hoàn toàn khác.

Bộ ảnh vì vậy không chỉ giới thiệu hình thức của công trình, mà còn ghi nhận cách công trình hiện diện trong đời sống đô thị.

Lưu giữ hình ảnh hạ tầng – Lưu giữ một giai đoạn phát triển của thành phố

Mỗi công trình hạ tầng quan trọng đều gắn với một giai đoạn phát triển nhất định.

Những tuyến đường, cây cầu, nhà ga hay công trình công cộng được xây dựng hôm nay sẽ dần trở thành những hình ảnh quen thuộc của thành phố trong tương lai.

Theo thời gian, cảnh quan xung quanh chúng sẽ tiếp tục thay đổi. Những khu đất trống có thể trở thành khu đô thị mới, các tuyến đường được mở rộng, những công trình khác tiếp tục xuất hiện.

Chính vì vậy, việc ghi nhận hình ảnh công trình ở từng thời điểm mang một giá trị vượt ra ngoài nhu cầu truyền thông trước mắt.

Đối với các dự án hạ tầng giao thông và công trình công cộng, nhiếp ảnh có thể góp phần hình thành hệ thống tư liệu phục vụ lưu trữ, giới thiệu dự án, truyền thông thành tựu đầu tư xây dựng và ghi nhận sự thay đổi của không gian đô thị qua thời gian.

Một bức ảnh được thực hiện hôm nay có thể trở thành tư liệu quan trọng khi nhìn lại lịch sử phát triển của thành phố nhiều thập niên sau.

Kame Asia – Nhiếp ảnh Kiến trúc và Tư liệu hình ảnh hạ tầng Việt Nam

Với Kame, Nhiếp ảnh Kiến trúc không chỉ dừng lại ở việc thể hiện hình thức và vẻ đẹp của một công trình.

Đó còn là cách quan sát mối quan hệ giữa kiến trúc, cảnh quan, hạ tầng và con người.

Thông qua Nhiếp ảnh từ mặt đất, Nhiếp ảnh trên không và các phương thức ghi nhận hình ảnh công trình, Kame hướng đến việc xây dựng những bộ tư liệu có giá trị thẩm mỹ, thông tin và lưu trữ lâu dài.

Đối với các công trình hạ tầng giao thông, công trình công cộng và dự án đầu tư xây dựng, cách tiếp cận này giúp hình ảnh không chỉ phục vụ việc giới thiệu công trình khi hoàn thành, mà còn góp phần lưu giữ những dấu mốc phát triển của đô thị Việt Nam.

Metro số 1 Bến Thành – Suối Tiên là một trong những dấu mốc như thế.

Hôm nay, chúng ta nhìn thấy những đoàn tàu di chuyển giữa lòng thành phố.

Nhiều năm sau, chính những hình ảnh ấy có thể giúp chúng ta nhớ lại thời điểm TP.HCM bắt đầu bước vào kỷ nguyên đường sắt đô thị.

Bởi ghi lại một công trình không chỉ là lưu giữ hình dáng của nó, mà còn là lưu giữ thời đại đã tạo nên công trình ấy.

Kame – More than words.

Photography: Kame Asia

Lĩnh vực: Nhiếp ảnh Kiến trúc, Nhiếp ảnh hạ tầng giao thông, Nhiếp ảnh đô thị, chụp quay Flycam công trình.